Akıllı Gözlükler ve Mahremiyet: KVKK Ne Diyor?
Selin Çetin Kumkumoğlu
Danışman
Yaren Alparslan
Buse Sığın
Stajyer Avukat
Kişisel Verileri Koruma Kurumu (“Kurum”), akıllı gözlük kullanımında kişisel verilerin ve mahremiyetin korunmasına ilişkin dikkat edilmesi gereken hususları kamuoyunun dikkatine sunmuştur. Akıllı gözlüklerin görüntü ve ses kaydının yanı sıra konum, tarih, saat ve kullanım bilgileri gibi farklı verileri de işleyebilmesi, bu cihazların kullanımında kişisel verilerin korunması bakımından dikkatli hareket edilmesini gerektirmektedir.
Kurumun Öne Çıkardığı Hususlar
Kurum, akıllı gözlük kullanıcılarının görüntü veya ses kaydı yaparken çevredeki kişilerin mahremiyetini gözetmeleri ve kayıtları ihtiyaçla sınırlı tutmaları gerektiğini belirtmektedir. Özellikle gelişmiş mikrofonlar nedeniyle, kişilerin farkında olmadan konuşmalarının kaydedilebileceğine dikkat edilmelidir. Kişilerin kayıt yapılmasını beklemediği veya mahremiyet beklentisinin yüksek olduğu ortamlarda kayıt özelliklerinin kullanılmaması, kayıt yapılmasına izin verilmeyen ya da diğer kayıt cihazlarının kullanımının sınırlandırıldığı ortamlarda ise bu özelliklerin devre dışı bırakılması önerilmektedir.
Kurum ayrıca, akıllı gözlüklerin görüntü ve ses verilerinin yanı sıra konum, tarih, saat ve kullanım bilgileri gibi ek verileri de işleyebileceğine dikkat çekmektedir. Bu nedenle, cihazların gizlilik ve güvenlik ayarlarının kişisel verilerin korunmasını sağlayacak şekilde yapılandırılması ve düzenli olarak kontrol edilmesi tavsiye edilmektedir. Başka kişilerin yer aldığı fotoğraf veya videolar paylaşılmadan önce paylaşımın olası etkileri değerlendirilmeli ve gerekli hallerde ilgili kişilerin rızası alınmalıdır. Kayıtlar ihtiyaç duyulan süreden daha uzun saklanmamalı ve artık gerekli olmayan kayıtlar silinmelidir. Son olarak, görüntü veya ses kaydı yapılmasının ya da bu kayıtların paylaşılmasının somut olayın koşullarına göre hukuki veya cezai sorumluluk doğurabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.
Kişisel Verilerin Korunması Bakımından Değerlendirme
Kurumun paylaşımı, KVKK kapsamında akıllı gözlüklere özgü yeni bir yükümlülük rejimi öngörmemekte, mevcut kişisel verilerin korunmasına ilişkin ilke ve yükümlülüklerin bu teknoloji bakımından da dikkate alınması gerektiğine işaret etmektedir.
Bu kapsamda, akıllı gözlüklerin çevrede bulunan kişilerin görüntü veya ses kayıtları, kişileri belirli veya belirlenebilir kıldığı sürece KVKK uyarınca bir kişisel veri işleme faaliyeti sayılabilecektir. Bu nedenle akıllı gözlük kullanımının somut olayın özelliklerine göre KVKK’ya göre değerlendirilmesi, bu kapsamda verilerin işlendiği amaçla sınırlı ve ölçülü kullanımı, verilerin işlenmesindeki hukuki sebepler, veri minimizasyonu, ve veri güvenliği gibi hususlar irdelenmelidir. Öte yandan, akıllı gözlükle kaydedilen verinin özel nitelikli kişisel veri olması ihtimalinde, bu tür veriler için alınması gereken ek veri güvenliği tedbirlerinin de uygulanması gerekecektir.
Bunun yanında, cihaz veya cihazla bağlantılı uygulamalar tarafından toplanan verilerin üretici ya da hizmet sağlayıcıların yoğunlukla yurt dışı merkezli şirketler oluşu, yurt dışına veri aktarımı ile ilgili bir değerlendirme yapılması gerekliliğini de beraberinde getirmektedir.
Sonuç
Akıllı gözlüklerin kullanımının yaygınlaşması, kişisel verilerin korunması ve mahremiyet bakımından yeni değerlendirme alanlarını beraberinde getirmektedir. Bu çerçevede, akıllı gözlük kullanıcılarının cihazı kullanımlarını duyuru kapsamında tekrar gözden geçirmesi önerilmektedir.
